13 haftalık nakit planı

Kısaca

Haftalık nakit planı, işletmenin tahsilatlarını ve ödemelerini paranın hareket edeceği döneme yerleştirir. Bu ders, işini yöneten okura bir elektronik tabloda kurulabilecek ve düzenli güncellenebilecek bir şablon sunar. Amaç, ödeme vadeleriyle elde bulunması planlanan nakdi birlikte görmektir.

Nasıl işler

Saylor Academy’nin sunduğu muhasebe kaynağı, vadesi gelen ödemeleri karşılayacak nakdin bulunmasını nakit kontrolünün amaçları arasında sayar. Kaynak, nakit hareketlerinin kaydedilmesini ve nakdi koruyacak görev dağılımını da ele alır. Aşağıdaki şablon, bu ilkeleri işletme içi haftalık planlamaya uyarlar.

Şablonun düzeni: Elektronik tabloda haftaları sütunlara, nakit hareketlerini satırlara yerleştirin. Her haftanın başlangıcını ve bitişini açıkça tanımlayın. Ayrı bir ayrıntı alanında her hareketin belgesini, beklenen ödeme veya tahsilat zamanını, sorumlusunu ve açıklamasını tutun.

Satırların mantığı: Şablonun ana satırları aşağıdaki gibi kurulabilir. Tahsilat ve ödeme ayrıntıları bu satırların altında izlenir.

• Hafta başı nakdi: Haftaya girerken kasada ve banka hesaplarında kullanılabilecek toplam para.
• Müşteri tahsilatları: Müşterilerden o hafta alınması planlanan ödemeler.
• Diğer nakit girişleri: Müşteri tahsilatları dışında, dayanağı ve zamanı ayrıca açıklanan girişler.
• Nakit çıkışları: Tedarikçi, ücret, kira ve işletmenin diğer ödemeleri için ayrı alt satırlar.
• Haftalık net nakit hareketi: Toplam girişlerden toplam çıkışların çıkarılmasıyla bulunan tutar.
• Hafta sonu nakdi: Hafta başı nakdine haftalık net nakit hareketinin eklenmesiyle bulunan tutar.

Başlangıç bakiyesi: Planın başlangıcındaki tutarı kasa kaydı ve banka hesap hareketleriyle karşılaştırın. Kayıtlar arasındaki farkları araştırıp açıklama işlemine mutabakat denir. Kullanımı kısıtlı bir tutar varsa, bunu kullanılabilecek nakitten ayrı gösterin.

Tahsilatın zamanı: Satış yapılmasıyla paranın alınması farklı haftalara denk gelebilir. Bu nedenle müşteri satırını doldururken faturanın düzenlendiği zamanın yanında ödeme koşulunu ve varsa müşterinin ödeme bildirimini inceleyin. Fatura bilgisi, beklenen tahsilat haftası ve beklentinin dayanağı aynı ayrıntı kaydında görülebilsin.

Ödemenin zamanı: Tedarikçi faturaları, sözleşmeler ve işletmenin mevcut ödeme kayıtları, çıkışların hangi haftaya yazılacağını belirlemeye yardımcı olur. Her çıkış için tutarın dayanağını ve ödeme vadesini kaydedin. Nakit yetersiz göründüğünde, üzerinde anlaşılmış yeni bir ödeme zamanı bulunmadan ilgili satırı sonraki haftaya taşımak planın açığını gizler.

Hesaplama bağlantısı: Her haftanın kapanışını sonraki haftanın açılışına bağlayın. Böylece bir tahsilatın gecikmesi, sonraki haftalarda elde kalması planlanan nakde de yansır. Eksi kapanış, o haftadaki planlanan ödemeler için karşılanmamış bir nakit ihtiyacını gösterir.

Belirsizliğin görünmesi: Tahsilat zamanı henüz açıklığa kavuşmamış kalemlerin yanına varsayım notu ekleyin. Ayrı bir çalışma alanında, bu tahsilatın geciktiği alternatif durumu hesaplayın. Alternatif hesap, hangi ödeme haftalarının bu tahsilata bağlı olduğunu görmeye yardımcı olur.

Sorumlulukların ayrılması: Saylor Academy’nin kaynağı, tahsilatı yapan kişiyle muhasebe kaydını tutan kişinin ayrılmasını nakit kontrolü ilkeleri arasında ele alır. Şablonda bilgiyi sağlayan, kaydı kontrol eden ve ödemeyi onaylayan kişilerin sorumlulukları açıkça gösterilebilir. Ödeme belgelerinin onay durumu da ilgili kaydın yanında izlenebilir.

Haftalık güncelleme: Tamamlanan haftanın planını koruyun ve gerçekleşen hareketleri yanında gösterin. Aradaki farkı, tutarın değişmesinden mi yoksa ödemenin başka haftaya kaymasından mı kaynaklandığıyla birlikte açıklayın. Gerçekleşen kapanışla kalan haftaları yeniden hesaplayın ve planın sonuna yeni bir hafta ekleyerek aynı uzunluktaki görünümü sürdürün.

Tekrar kayıt kontrolü: Aynı tahsilatın hem müşteri satırında hem diğer girişlerde bulunması toplamı şişirir. Plan kapsamındaki banka hesapları arasında yapılan aktarım da işletmenin toplam nakdini artırmaz. Ayrıntı kayıtlarının ana satırlara nasıl toplandığını kontrol etmek, bu tür hataları yakalamaya yardımcı olur.

Örnek

Bu kurgusal örnekte bir atölye işletmesi kullanılıyor ve bütün tutarlar varsayımsal. Atölye haftaya 30.000 TL kullanılabilir nakitle başlıyor.

Müşterilerden hafta içinde 45.000 TL tahsilat planlanıyor. Aynı haftaya yerleştirilen ödemelerin toplamı 60.000 TL. Şablon, hafta sonunda 15.000 TL kalacağını gösteriyor.

Müşteri tahsilatının 20.000 TL tutarındaki kısmının sonraki haftaya kaydığı alternatif durumda, bu haftanın girişleri 25.000 TL oluyor. Ödemeler aynı kaldığında hesaplanan kapanış -5.000 TL’ye düşüyor. Böylece tahsilat zamanındaki değişiklik, ödeme haftasında nakit ihtiyacı oluşturuyor.

Planı hazırlayan çalışan, geciken tahsilatı yeni beklenen haftaya yerleştiriyor ve değişikliğin dayanağını açıklama alanına yazıyor. Ödeme sorumlusu, açık görülen haftanın belgelerini ve vadelerini kontrol ediyor. Ödeme takviminde üzerinde anlaşılmış bir değişiklik oluşursa plan buna göre güncelleniyor.

Hafta tamamlandığında gerçekleşen tahsilatlar banka hareketleriyle karşılaştırılıyor. Aradaki farklar açıklanıyor ve gerçekleşen kapanış sonraki haftanın başlangıcına taşınıyor. Önceki planın korunması, hangi varsayımın değiştiğini sonradan görmeyi sağlıyor.

Kontrol listesi

• Haftaların başlangıç ve bitişleri açık mı; her hareket uygun haftaya yerleştirilmiş mi?
• Başlangıç nakdi kasa ve banka kayıtlarıyla karşılaştırılmış mı; farklar açıklanmış mı?
• Her tahsilatın belgesi, beklenen zamanı ve bu beklentinin dayanağı kayıtlı mı?
• Ödeme satırlarında vade, belge ve onay durumu birlikte görülebiliyor mu?
• Belirsiz tahsilatlar için gecikmenin nakde etkisi ayrıca hesaplanmış mı?
• Aynı hareketin tekrar yazılması ve hesaplar arası aktarımların giriş sayılması önlenmiş mi?
• Plan ile gerçekleşen arasındaki farkların tutardan mı, zamandan mı kaynaklandığı açıklanmış mı?
• Gerçekleşen kapanış sonraki haftaya aktarılmış mı; planın sonuna yeni hafta eklenmiş mi?

Kaynaklar

• Saylor Academy — Accounting Principles Vol. 1 (CC BY 3.0) (atıfla uyarlanmıştır)

Son kontrol: 11.10.2026

Uyarı

Bu ders genel bilgi amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir. Al-sat önerisi, hedef fiyat ya da kişiye özel yönlendirme içermez.

Vergi, muhasebe ve hukuki sonuçlar işletmenizin durumuna göre değişir; karar vermeden önce mali müşavirinize danışın. Güncel oran, tutar ve tarihler için yukarıdaki resmî kaynaklara bakın.